Transvaalwijk – Toen en Nu

Een wandeling in de oude wijk

Maarten Zeegers in de wijk april 23, 2016

Zeegers leefde drie jaar lang als een vroom moslim in Transvaal. 

Hij volgde koranlessen, dronk geen alcohol en liet zijn baard staan, zo meldt de NOS.

Journalist en arabist Maarten Zeegers dook als zogenaamd bekeerde moslim drie jaar onder in een Haagse wijk waar de islam overal aanwezig is. Hij woonde in Transvaal niet alleen een sjiitische bloedceremonie bij, maar bracht ook veel tijd door in orthodoxe moskeeën.

Zeegers plaatst vraagtekens bij de stelling van specialisten dat politie en buurtwerkers in de ‘haarvaten’ van de samenleving zouden zitten. Zelfs de salafistische ‘jongerenimam’ weet niet precies wat sommige jongeren in hun schild voeren.

Klemgezet

“We hebben jou hier niet eerder gezien. Wie ben jij?”

Het is najaar 2012 als Maarten Zeegers wordt klemgezet bij de uitgang van de Haagse Quba-moskee. Zijn aanwezigheid in deze salafistische moskee heeft de achterdocht gewekt van twee bezoekers.

Zeegers schrikt van deze confrontatie, vertelt hij in Ik was een van hen, het boek dat hij schreef over zijn drie jaar in Transvaal en dat vandaag verschijnt. Zijn doel was om een scherp beeld te krijgen van de islam in zijn Haagse buurt, die grenst aan de Schilderswijk. Hij wilde daarbij met open vizier opereren.

Undercover als orthodoxe moslim in Transvaal: ‘Ik wilde weten wie mijn landgenoten zijn’VK 23.04.2016

“Geen nieuws in boek over undercover moslimin Transvaal”

Den HaagFM  06.06.2016 In het boek dat journalist Maarten Zeegers heeft geschreven over moslims in Transvaal en de Schilderswijk staat geen nieuws. Dat schrijft het stadsbestuur in antwoord op vragen van de VVD in de gemeenteraad.

De journalist verbleef drie jaar undercover in de Transvaalbuurt. Raadslid Ingrid Michon-Derkzen (grote foto)wilde weten of het klopt dat politie en buurtwerkers niet genoeg in de haarvaten van de samenleving zitten om radicalisme tegen te gaan. Ook wilde de VVD weten of het klopt dat in een moskee vol eerbied is gesproken over de gewapende strijd in Syrië.

In antwoord op de vragen zegt het stadsbestuur dat de journalist “geen systematisch onderzoek” heeft gedaan. “Zijn ervaringen mogen daarom niet zonder meer worden verbreed naar de hele politie of het hele welzijnswerk”. “Het boek heeft geen zaken aan het licht gebracht die niet bekend waren. Dat wijst erop dat onze informatiepositie goed is.”

Publiekelijk afstand genomen

Op de vraag of er inderdaad vol eerbied is gesproken over de gewapende strijd, antwoord het stadsbestuur. “Alle Haagse moskeeën hebben bij herhaling publiekelijk afstand genomen van de gewapende jihad in Syrië. Ook ontraden zij hun volgelingen met klem om daaraan deel te nemen of daaraan steun te geven. Dat staat voorop en dat is wat voor ons telt.” …lees meer

Raadsvragen over boek undercover journalist in Transvaal

Den HaagFM 06.05.2016 De VVD in de Haagse gemeenteraad heeft raadsvragen gesteld over enkele passages in het boek ‘Ik was een van hen’ van undercoverjournalist Maarten Zeegers, die drie jaar in de wijk Transvaal verbleef en zich daarbij voordeed als vrome moslim.

Ik was een van hen

Raadslid Ingrid Michon-Derkzen (grote foto) wil weten of het klopt dat politie en buurtwerkers niet genoeg in de haarvaten van de samenleving zitten om radicalisme onder moslims tegen te gaan. Ook wil de VVD weten of het klopt dat in een moskee vol eerbied is gesproken over de gewapende strijd in Syrië en of het stadsbestuur het voorbeeld van een inzamelingsactie voor een vijftienjarig meisje kent, dat het mogelijk moest maken om naar Syrië te reizen en met een jihadstrijder te trouwen.

Vanuit de Schilderswijk en Transvaal is boos gereageerd op het boek. De journalist vreest wraakacties. “Hij kan maar beter uit Den Haag wegblijven”, zei Arnoud van Doorn van de Partij van de Eenheid in de gemeenteraad. De Ombudsvrouw van de Volkskrant zegt dat de redactie niet wist dat Zeegers zich voordeed als bekeerde moslim. — …lees meer

Ombudsvrouw Volkskrant: “Redactie wist niet dat journalist zich voordeed als vrome moslim”

Den HaagFM 01.05.2016 De redactie van de Volkskrant wist niet dat journalist Maarten Zeegers zich voordeed als een bekeerde moslim, voor zijn verhalen uit Transvaal en de Schilderswijk. Dat zegt de Ombudsvrouw van de krant, Annieke Kranenberg. “De lezer is cruciale informatie onthouden.”

Aanvankelijk stelde Maarten Zeegers vragen als journalist toen hij drie jaar geleden neerstreek in Transvaal met zijn Syrische vrouw om een boek te schrijven. Na enkele maanden besloot hij undercover te gaan als vrome moslim. In die tijd plaatste de krant meerdere verhalen van hem. De chef van de journalist zag het als participatiejournalistiek. Kranenburg: “Duidelijk was dat Zeegers’ rollen als schrijver en buurtbewoner zich vermengden, maar daarin school juist de kracht van zijn verhalen.”

Volgens de Leidraad van de Raad voor de Journalistiek is het undercover gaan alleen gerechtvaardigd “wanneer er evident sprake is van een misstand én wanneer dit noodzakelijk is om de desbetreffende kwestie aan de orde te stellen”. “Als de krant afwijkt van de norm, moet zij daar transparant over zijn”, zegt Kranenburg. “Bij Zeegers heeft de redactie dat nagelaten. Omdat zij niet doorhad dat Zeegers tegenover buurtbewoners zei dat hij zich had bekeerd, met djellaba door de wijk fietste en zich als vrome moslim voordeed. Het woord ‘undercover’ is nooit gevallen.”

Een hoger doel

Joost Nijsen van Uitgeverij Podium, dat het boek uitbracht, noemt het juist “moedig” dat Zeegers undercover ging in Transvaal. “Het leverde waardevolle informatie op.” “Als uitgever ben ik er steeds van overtuigd geweest dat Zeegers door zijn moedige operatie een hoger doel zou dienen, namelijk een uniek inkijkje bieden in een wijk waarvan iedereen zich afvraagt wat daar nu speelt. Ik zou de methode pas ‘onethisch en onnodig’ noemen als sprake was geweest van een vooringenomen mening over moslims.” …lees meer

Bedrog van Zeegers schaadt de integratie

VK 27.04.2016 Het handelen van journalist Maarten Zeegers als ‘undercovermoslim’ is onethisch en schadelijk.

Met de publicatie van zijn nieuwste boek Ik was een van hen is het naar buiten gekomen dat journalist Maarten Zeegers drie jaar lang in het Transvaalkwartier in Den Haag als moslim heeft geleefd om erachter te komen wat er in het zogenaamde ‘Nederlandse Molenbeek’ nou echt gebeurt. Terwijl Zeegers afgelopen week bij Pauw en de Volkskrant werd geinterviewd met de vraag ‘wat heb je ervaren’, is mijn vraag eerder: is dit acceptabel in de 21ste eeuw?

Ten eerste is het boek volkomen onethisch. Zeegers liegt niet tegen corrupte zakenmannen of bedrieglijke politici, maar tegen gewone Nederlandse burgers. Zij mogen verwachten dat als zij een gesprek voeren over hun geloof met een ‘bekeerling’ het niet een paar maanden later in een bestseller staat. Zeegers heeft jarenlang gelogen tegen mensen die hem hebben opgenomen in hun gemeenschap en die niks verkeerds hebben gedaan behalve het wonen in Transvaal.

Hij geeft toe dat hij niet trots is op zijn handelen, maar dat hij geen andere optie had. Deze smoes is niet overtuigend. Er is genoeg onderzoek geweest naar moslims in Europa. En dankzij hard werken is het zelfs gelukt het vertrouwen te wekken van jihadisten die naar Syrië vertrekken, bijvoorbeeld door de International Centre for the Study of Radicalisation in Londen.

Dit hoort ook bij het journalist zijn, informatie krijgen en de verhalen van anderen vertellen zonder drie jaar lang te moeten liegen.

Consequenties

Zijn werk en dit soort bedrog is niks nieuws en het past heel goed in het plaatje van oriëntalisme

Deze leugens hebben namelijk consequenties. Zoals Zeegers zegt: er is al angst in de buurt voor outsiders en spionnen van de politie of de AIVD. Het feit dat er nu ook nog een journalist bijkomt die drie jaar in de buurt als ‘undercovermoslim’ heeft gewoond, draagt alleen maar bij aan dit gevoel van vervreemding.

Op de voorkant van het boek staat ook ‘undercover onder moslims’ – niet salafisten, niet jihadisten, maar moslims. Het klinkt haast alsof hij jaren in de maffia zat. Als hij het over de ‘kloof tussen moslims en overheid’ heeft, dan negeert hij het feit dat hij hier zelf aan bijdraagt.

Zijn werk en dit soort bedrog is niks nieuws en het past heel goed in het plaatje van oriëntalisme. Edward Said schreef al in 1978 over een lange geschiedenis van westerse geleerden die naar het Oriënt gaan om het te beschrijven. De mensen daar – in dit geval de moslims van Transvaal – kunnen niet voor zichzelf spreken, er is een rationele westerse man nodig die hun verhaal kan vertellen, gefiltreerd door zijn eigen ervaring.

Roem en eer

Burton en Zeegers krijgen roem en eer. Zij mogen spreken, maar de moslims zwijgen

Er is ook een vleugje avontuur en exotisme nodig. De orientalist kan niet gewoon vragen stellen aan moslims, maar moet de cultuur zelf ervaren en interpreteren.

Zeegers is zeker niet de eerste die zich voordoet als moslim. De 19de-eeuwse ontdekkingsreiziger Richard Burton ging undercover als moslim naar Mekka om het te beschrijven (en heeft zich zelfs laten besnijden om zijn vermomming compleet te maken). Wat er in beide gevallen doorschijnt is een gebrek aan respect voor de mensen die ze onderzoeken, hoe interessant hun conclusies mogen zijn. Burton en Zeegers krijgen roem en eer. Zij mogen spreken, maar de moslims zwijgen.

In het interview met Pauw zegt Zeegers dat hij niet naar Transvaal ging ‘om aapjes te kijken’. Dit was misschien inderdaad niet zijn bedoeling, maar hij is er wel naartoe gegaan om zich voor te doen als iemand die hij niet is, niet om moslims beter te begrijpen, maar om zijn boek te kunnen schrijven. Dit soort ‘onderzoeken’, en de positieve ontvangst in de media, dragen alleen maar bij aan een kloof tussen moslims en niet-moslims. Het zou goed zijn als wij – en Zeegers – dit erkennen.

André Harris studeert Internationale Studies bij Campus Den Haag, Leiden Universiteit.

Undercoverjournalist bang voor wraakacties uit Transvaal

Den HaagFM 24.04.2016 Undercoverjournalist Maarten Zeegers, die voor een boek zich drie jaar lang voordeed als orthodoxe moslim in Transvaal, is bang voor wraakacties. Dat zegt hij in een interview met de Volkskrant.

“Ik heb een aantal mensen voorgelogen. Of in ieder geval niet mijn ware intenties getoond. Ik kan me voorstellen dat mensen dat vervelend vinden of zich verraden voelen, ja. Maar ik heb er geen spijt van. Anders had ik dit boek niet moeten publiceren. Als het niet had gehoeven, had ik het niet gedaan.” Zeegers woont inmiddels in een andere stad, die hij geheim houdt.

Zijn angst voor wraakacties lijkt niet onterecht. “Hij kan maar beter uit Den Haag wegblijven”, zei Arnoud van Doorn van de Partij van de Eenheid in de gemeenteraad eerder deze week…lees meer

Boze reacties op undercoverjournalistiek bij moslims in Transvaal

Den HaagFM 24.04.2016 In de Schilderswijk en Transvaal heerst onbegrip over de undercoverjournalistiek van Maarten Zeegers die drie jaar als orthodoxe moslim leefde in Transvaal om te zien “wat normaal verborgen blijft voor buitenstaanders”. “Etnocentrische sensatiezucht”, noemt iemand de actie.

“Veel boosheid over het laaghartige misbruik van de islamitische gastvrijheid door Maarten Zeegers”, schrijft Arnoud van Doorn van de Partij van de Eenheid in de gemeenteraad. “Hij kan maar beter uit Den Haag wegblijven.” “Hij is wel ver gegaan in zijn bedrog”, schrijft iemand op Twitter. “Ik denk dat Maarten serieus een flink aantal mensen gekwetst heeft. Jongeren die tegen hem opkeken. Bizar.”

Een ander snapt niet dat de journalist undercover ging voor zijn boek. “Mensen u kunt ook gewoon zonder u voor te doen als undercovermoslim aanbellen bij mij en ik zal u alles vertellen.”   …lees meer

Journalist was drie jaar lang undercover bij moslimradicalen in Transvaal

AD 21.04.2016 Journalist en arabist Maarten Zeegers was drie jaar undercover in Transvaal en sprak daar ook met moslimradicalen. Donderdag verscheen een boek over zijn ervaringen.

trans

Zeegers leefde drie jaar lang als een vroom moslim, zo meldt de NOS. Hij volgde koranlessen, dronk geen alcohol en liet zijn baard staan. De journalist schrok van de toon in de Quba-moskee waar de imam in het Nederlands preekt. De imam is fel gekant tegen de democratie, schrijft Zeegers. “Als je stemt, geef je jouw goedkeuring aan een systeem dat Gods wetten buitenspel zet.” Hij spreekt vol eerbied over de gewapende strijd in Syrië, maar tegelijkertijd maakt hij de ‘broeders’ duidelijk dat het niet aan de moslims in het Westen is om daar te gaan vechten.

Zeegers plaatst vraagtekens bij de stelling van specialisten dat politie en buurtwerkers in Den Haag in de ‘haarvaten’ van de samenleving zouden zitten. Zelfs de salafistische ‘jongerenimam’ zou niet precies weten wat sommige jongeren in hun schild voeren. …lees meer

 

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s